De rozenappel lijkt eigenlijk een beetje op een peer. En ze smaken meer naar watermeloen dan naar appel. De vrucht heeft niets te maken met rozen of appels. Ze hebben ongeveer de grootte van een appel en zijn vaak rood, maar daar houden de gelijkenissen wel op.
Ook hier maakt het niet uit hoe je eruitziet, want rozenappels zijn lekker en fris. Je ziet ze veel in Thailand, waar ze chompoe worden genoemd, maar ze komen waarschijnlijk oorspronkelijk uit Maleisië.
Ze zijn groen en een beetje paars, maar meestal zie je de rode variant. De rozenappel, die maar een klein beetje naar appel smaakt, bevat 90% water en smaakt een beetje zuur en zoet. Je eet ze met schil en al. De nasmaak is een beetje bitter.
Daarom strooien Thai er soms wat suiker overheen, wat de meeste Nederlanders te zoet zullen vinden. Meestal zie je rozenappels alleen in de gebieden waar ze groeien. Omdat ze heel snel rijpen en een erg dunne schil hebben, raken ze snel beschadigd en zijn ze daarom lastig over lange afstanden te vervoeren. Meestal, zeggen we, want wie goed zoekt, kan ze ook in Europa vinden.
Deze kleurrijke vrucht ziet er een beetje ongenaakbaar uit, als een stekelvarken dat zijn stekels opzet om zichzelf te beschermen. In Thailand groeien ze in de zomermaanden in overvloed en noemen ze het ngoh. Wij kennen het als ramboetan, wat uit het Maleisisch komt en 'harig' betekent.
Het is eigenlijk een goede naam en je kunt ook zeggen dat het een harige lychee is. Ze hebben allebei een grote pit met zoet wit vruchtvlees eromheen. De ramboetan bereikte delen van Europa via Indonesië, maar het is ook aannemelijk dat Europeanen honderd jaar geleden in Zuid-Amerika de vrucht ook al tegenkwamen. Tegenwoordig komt de meeste ramboetan uit Thailand, dat de grootste producent van de vrucht is geworden.
Wanneer het seizoen voor ngoh daar aanbreekt, hoor je de boeren op straat op hun open vrachtwagens hun vers geplukte fruit aanbieden via luidsprekers. Allemaal leuk en aardig, denk je misschien, maar hoe eet ik dat ding? Simpel: houd hem met twee handen vast en scheur met één hand de schil van de ramboetan in het midden rustig open. Bijt niet te gretig, we zeiden het al, ze hebben nogal wat pit.
De Thai hebben geluk. In hun land groeit alles wat een mens nodig heeft: rijst, koffie en thee, ongekende variëteiten aan groenten en de meest vreemde en kleurrijke soorten fruit. Mango, banaan, papaja, watermeloen of ananas ken je wel. Maar heb je weleens jackfruit, ramboetan, suikerappel, durian, drakenvrucht, mangistan of rozenappel geproefd?
Fruit wordt overal op straat verkocht. Meestal kost het je maar een paar kwartjes. Verse ananas of mango (wil je zuur of zoet?), rozenappel (of elk ander fruit van het seizoen) wordt — indien nodig — ter plekke voor je geschild en in hapklare stukjes gesneden. Hup, in een zakje en een prikker erbij. Bij zuurder fruit krijg je vaak een zakje met een mengsel van zout en chilipoeder.
Anderen geven de voorkeur aan een zoete vissaus bij onrijpe mango en we kennen ook Thai die houden van een droog mengsel van vis, uien en suiker bij hun watermeloen. Thai houden ervan als de smaken op het palet strijden om voorrang en steken ze het liefst in brand.
Fruit wordt door Thai voornamelijk als snack gegeten. Als lunch, als dessert na het eten, of gewoon tussendoor. Gelukkig wordt fruit ook perfect verwerkt in Thaise gerechten. Neem kleefrijst met mango, zonder twijfel de meest geprezen zoete lekkernij van Thailand. En wat dacht je van verse ananas in een zoetzure roerbak met kip? Smullen maar!
Exotisch fruit. Zomers fotoconcept. Mango. Een ananas. Avocado. Kiwi. Pitaja. Kumquat. Copy space. Vers fruit. Exotisch fruit op een grijze achtergrond. Blauwe bes. Aardbei. Physalis. Tamarinde
Dit is hem dan. De durian. Gevreesd om zijn doordringende geur, maar voor veel Thai (en andere Aziaten) hun favoriete stuk fruit en daarom soms liefkozend de koning van het fruit genoemd.
Hoe het smaakt? Tja, dat is lastig. Het is een beetje zoet, een beetje romig, een beetje onbeschrijflijk. Sommigen vinden dat het naar kaas smaakt, anderen naar uien of zweetsokken... Het is ongrijpbaar, en dat is precies wat fascineert. De beroemde reizende kok Anthony Bourdain, die dol was op durian, zou het als volgt hebben omschreven: “Je adem stinkt alsof je je overleden grootmoeder hebt getongzoend.”
Oeps. Zou kunnen, maar in Azië zijn mens en dier er dol op (inderdaad, olifanten en sommige apen lusten het ook). En dat het stinkt, ach, drop stinkt ook.
Het maakt nogal een verschil hoe vers de durian is. Eenmaal geplukt of van de boom gevallen, rijpt de vrucht erg snel. In het begin smaakt het meer naar een harde, bittere groente, daarna wordt het zachter, zoeter en fruitiger. Niet onbelangrijk: ze zitten boordevol vitaminen en mineralen!
Een durian ziet er niet bepaald uit als een schattig appeltje. Het zijn stoere jongens, die durians. Ze hebben een dikke, angstaanjagende stekelige schil en kunnen 20 tot 30 centimeter lang en 10 tot 15 centimeter dik worden, en wegen al snel meer dan 10 kilo. Vanwege die omvang worden ze soms verward met jackfruit (ook wel nangka genoemd), omdat die twee op elkaar lijken. Alleen is jackfruit meestal nog groter. Over jackfruit praten we de volgende keer. Maar.... ga je durian proeven de volgende keer dat je de kans krijgt?
Appel, sinaasappel en banaan zijn de populairste vruchten in Europa. Begrijpelijk, want ze zijn lekker en gezond. Je ziet deze drie ook in Thailand, maar alleen de banaan doet mee voor de populariteitsprijs. Niet makkelijk, want het aanbod aan fruit is enorm. Thais zijn veel makkelijker dan Europeanen in het eten van onrijp fruit. De beste voorbeelden zijn mango en papaja.
De rijpe mango is geel-oranje van binnen en buiten en is heerlijk zoet. De onrijpe, groene mango is zuur en hard. Deze onrijpe variant is ook erg populair in Thailand en wordt vaak gegeten als snack, geraspt met een mengsel van peper, zout en suiker, voor de smaakschop. De rijpe papaja heeft ook oranje vruchtvlees en een beetje een zoete, vezelige smaak.
Minstens zo populair is de onrijpe papaja, die een hoofdrol speelt in de Thaise keuken als basis voor de populaire tom yam salade. Tot slot, is het ongezond om onrijp fruit te eten? Nee, onrijpe papaja en mango bevatten minder suiker, hebben vitamines en zijn goed voor de stoelgang.
Als we eerlijk zijn, als een collega of vriend je vandaag naar tamarinde had gevraagd, had je dan geweten wat het is? Een muziekinstrument? Een beroemde actrice? Kun je het eten? Ja, je kunt het eten.
Tamarinde is een peulvrucht. Tamar Hindi betekent Dadel van India, dan krijg je een mooi idee. Het vruchtvlees van de tamarinde doet denken aan het vruchtvlees van dadels. De meeste tamarinde komt uit India, hoewel de peulvrucht eerder in Afrikaanse landen werd gevonden. Tegenwoordig groeit het op veel warme plekken, maar vooral in Azië.
Als je tamarinde wilt eten, moet je geduld hebben. De boom groeit heel langzaam, maar is zeer sterk (en kan tot 25 meter hoog worden), verdraagt veel zon en langdurige droogte. Pas na ongeveer vijf jaar draagt de boom vruchten. Dan ben je er nog niet. De vrucht is niet heel makkelijk te eten.
Je moet de tamarinde pellen. Ovale, harde pitten zitten ingebed in donkerbruin vezelig vruchtvlees. Alleen als je de schil, de vezelige draden en de pitten hebt verwijderd, kun je de vrucht proeven. Dat is best een gedoe. Het vruchtvlees en de vezels zijn behoorlijk met elkaar verweven en zijn moeilijk te scheiden. Waarom vertellen we je dit eigenlijk, want je hoeft dit niet allemaal zelf te doen. Wij hebben dit al voor je gedaan en in een fles gestopt. Een fles vol met het vruchtvlees van de tamarinde, klaar voor gebruik.
Tamarinde is enorm veelzijdig. Het gaat in curry of chutney, maar komt ook van pas bij het maken van citroencake. Er worden frisdranken en snoep van gemaakt en van het vruchtvlees maak je goede jam. In Indonesië wordt het gebruikt in verse pindasaus, in Thailand dient het soms als koffievervanger, maar misschien is de bekendste toepassing wel de Worcestersaus. Tamarinde smaakt zoet en zuur, maar iets meer zuur dan zoet, dus het is een goede vervanger voor azijn en citroensap.
Al eeuwenlang wordt tamarinde gebruikt in traditionele medicijnen. Dat is niet verwonderlijk, want tamarinde bevat veel gezonde ingrediënten. Als je 100 gram van de peulvrucht eet, heb je al meer dan een kwart van je aanbevolen dagelijkse inname van B1, en ook behoorlijk wat B3 (12%) en vitamine C (6%). Het bevat ook veel kalium en fosfor.
Dat vinden we leuk, maar we gebruiken tamarinde liever om te koken. Bijvoorbeeld om roergebakken groenten een extra kick te geven, om gebakken vis in te dippen, om spareribs te bakken, om komkommersalade te maken of in de pad thai. In Azië denken ze er precies hetzelfde over. Hoewel ze tamarindepulp ook gebruiken om messing, koper en brons te poetsen. Dat doen wij niet.
Om de beste ervaringen te bieden, gebruiken we technologieën zoals cookies om informatie over je apparaat op te slaan en/of te raadplegen. Door in te stemmen met deze technologieën kunnen wij gegevens zoals surfgedrag of unieke ID's op deze site verwerken. Als je geen toestemming geeft of je toestemming intrekt, kan dit een nadelige invloed hebben op bepaalde functies en mogelijkheden.
Functioneel Altijd actief
Technische opslag of toegang is strikt noodzakelijk voor het legitieme doel om het gebruik van een specifieke dienst mogelijk te maken waarom de abonnee of gebruiker uitdrukkelijk heeft verzocht, of met als enig doel de uitvoering van de verzending van een communicatie via een elektronisch communicatienetwerk.
Voorkeuren
Technische opslag of toegang is noodzakelijk voor het legitieme doel om voorkeuren op te slaan waar de abonnee of gebruiker niet om heeft verzocht.
Statistieken
Technische opslag of toegang die uitsluitend voor statistische doeleinden wordt gebruikt.Technische opslag of toegang die uitsluitend voor anonieme statistische doeleinden wordt gebruikt. Zonder dagvaarding, vrijwillige naleving door je internetprovider of aanvullende gegevens van een derde partij, kan informatie die alleen voor dit doel wordt opgeslagen of opgehaald meestal niet worden gebruikt om je te identificeren.
Marketing
Technische opslag of toegang is vereist om gebruikersprofielen op te stellen voor het verzenden van advertenties, of om de gebruiker op een website of over verschillende websites te volgen voor soortgelijke marketingdoeleinden.
