Volgens de legenden werd de eerste rijst zo'n 4000 jaar geleden in China verbouwd onder toezicht van keizer Shennong, die toevallig landbouwwerktuigen uitvond en de eerste was die honderden medicinale kruiden kweekte. Er is ook bewijs dat rijst 2 tot 3 duizend jaar geleden werd verbouwd rond de rivier de Niger in Afrika. Dat gebied kennen we nu als Mali.
We hebben het zelf niet tussen de stenen van de Chinese Muur uitgehaald, maar er wordt gezegd dat deze door kleefrijst bij elkaar wordt gehouden. Tijdens de bouw in de Ming-dynastie in de 15e en 16e eeuw gebruikten arbeiders een pap van rijst en calciumcarbonaat om de stenen van de muur aan elkaar te metselen.
In Thailand wordt verteld dat als je er een zootje van maakt, de rijstgodin Mae Phosop boos wordt. En dat is niet best, want van oudsher gelooft men dat zij zorgt voor een goede oogst.
In Azië leren kinderen om met respect met hun eten om te gaan. In China wordt jonge meisjes bijvoorbeeld verteld dat ze alle rijst op hun bord moeten opeten, omdat elke verspilde rijstkorrel een litteken of puistje wordt op het gezicht van hun toekomstige echtgenoot.
Rijst is een symbool voor een gelukkig leven en vruchtbaarheid. Je weet dus meteen waarom er traditioneel met rijst wordt gestrooid op bruiloften. In Indonesië krijgen bruiden en zwangere vrouwen om die reden vaak een pop van rijst. In India kennen ze de hindoeïstische 'eerste rijst'-ceremonie, een belangrijk moment. Na ongeveer een half jaar krijgt een baby voor het eerst iets anders dan melk. Het eerste vaste voedsel is rijst. De ceremonie wordt geleid door een priester en vindt thuis of in een tempel plaats.
Volgens het International Rice Research Institute (IRRI) is rijst de belangrijkste voedselbron ter wereld voor 4 miljard mensen (dat is ongeveer de helft). Het instituut verwacht dat de vraag naar rijst in de komende tien jaar met een kwart zal toenemen.
De landen die de meeste rijst verbouwen zijn China (vorig jaar zo'n 200 miljoen ton rijst!), India, Indonesië, Bangladesh, Vietnam, Thailand, Myanmar en de Filipijnen. Azië produceert niet alleen 90% van de rijst in de wereld, bijna alles wordt daar ook opgegeten.
Verrassend genoeg zijn andere grote rijstlanden buiten Azië Brazilië en de Verenigde Staten (elk goed voor zo'n 11 miljoen ton rijst per jaar).
En (leuke vraag voor een quiz) heb je er een idee van waar in Europa rijst wordt verbouwd? In Italië, Spanje, Griekenland, Portugal, Frankrijk, Roemenië, Noord-Macedonië, Hongarije en Albanië.
Rijst is een graansoort (en granen zijn de zaden van grassen, dus rijst is eigenlijk een gras) en is makkelijk te verbouwen in een omgeving waar het lekker warm en vochtig is. Dat verklaart waarom verreweg de meeste rijst uit Azië komt. Rijst is sterk en groeit erg snel, sneller dan bijvoorbeeld onkruid.
Rijst heeft veel water nodig om te groeien. Er is zo'n 5.000 liter water nodig om 1 kilogram rijst te produceren.
Ongekookte witte rijst kan tussen de 10 en 30 jaar vers en eetbaar blijven (mits goed bewaard). Gekookte rijst bederft echter snel als het op kamertemperatuur wordt bewaard. Kook dus de hoeveelheid die je nodig hebt en bewaar eventuele restjes in de koelkast.
Rijst en de bijproducten ervan worden gebruikt voor het maken van azijn, stro en touw, papier (om op te schrijven, al heb je natuurlijk ook eetbaar rijstpapier), brandstof, wijn en bier, crackers en brood, koekjes en snacks, cosmetica, zeep, shampoo en zelfs tandpasta!